Dom Uphagena – historia, architektura, zwiedzanie

Praktyczne fakty – adres Dom Uphagena, bilety Dom Uphagena

Stan na dzień 25.09.2026. Aktualne godziny i ceny publikowane są na muzeumgdansk.pl.

Historia Domu Uphagena

Parcelę przy Długiej odnotowano już w 1357 r., w XVI–XVII w. stał tu murowany miejski dom przekształcany przez kolejnych właścicieli. W 1775 r. kamienicę nabył Johann Uphagen, który przeprowadził gruntowną przebudowę i wyposażył wnętrza w modnym wówczas stylu rokoko i klasycyzującym baroku, prace dekoracyjne trwały w drugiej połowie XVIII w., z wykończeniami sięgającymi 1787 r. W XX w. budynek stał się oddziałem muzealnym – formalne udostępnienie jako muzeum miało miejsce przed I wojną światową, a przywrócenie funkcji muzealnej nastąpiło na nowo po II wojnie światowej, po odbudowie z lat 1950–1953, pełne ponowne otwarcie ekspozycji wnętrz miało miejsce w 1998 r.

Skrócony timeline najważniejszych dat:

• 1357 – pierwsze wzmianki o parceli przy Długiej
• XIV–XV w. – przekształcenia i murowanie zabudowy
• 1775 – zakup przez Johanna Uphagena
• 1779–1787 – prace wykończeniowe i wyposażenie wnętrz
• 1910–1911 – przekształcenie w oddział muzealny (udostępnienie)
• 1944 – ewakuacja wyposażenia
• marzec 1945 – zniszczenia wojenne
• 1950–1953 – odbudowa elewacji i budynku
• 1998 – ponowne udostępnienie jako Muzeum Wnętrz Mieszczańskich

Architektura i układ przestrzenny – architektura Domu Uphagena

Fasada

Dom ma trzy kondygnacje nadziemne i typową dla gdańskich kamienic wąską, wydłużoną parcelę. Fasada jest trzyosiowa, z portalem zdobionym detalami klasycyzującymi – w źródłach pojawia się data z końca XVIII w. – i symetrycznym układem okien. Układ elewacji podkreśla reprezentacyjny charakter domu przyległego bezpośrednio do ulicy.

Wnętrza reprezentacyjne

Wnętrza są zaprojektowane tak, by reprezentacyjne pomieszczenia wychodziły na ulicę, a zaplecze gospodarcze i oficyny – na podwórze. Salon na pierwszym piętrze jest najbardziej okazałym wnętrzem, z boazeriami, sztukaterią sufitową i tkaninami ściennymi, co stanowi wzorcowy przykład mieszkania patrycjusza z drugiej połowy XVIII w.

Oficyny

Za domem rozciąga się długie podwórze z oficynami mieszczącymi pomieszczenia gospodarcze. Ten układ – reprezentacyjne wnętrza od frontu i zaplecze od podwórza – jest charakterystyczny dla gdańskich kamienic miejskich i wpływa na trasę zwiedzania.

Główne cechy do zwrócenia uwagi podczas oglądania fasady i planu domu:

• trzy kondygnacje nadziemne i proporcjonalna, trzyosiowa elewacja
• portal z ozdobnym obramowaniem i datą z końca XVIII w.
• reprezentacyjny salon od ulicy z bogatą dekoracją wnętrz
• długie podwórze z oficynami i pomieszczeniami gospodarczymi

Wnętrza, kolekcja i autentyczność

Ekspozycja przedstawia sposób życia miejskiego patrycjatu XVIII w. Wyposażenie obejmuje meble, zegary i instrumenty muzyczne zgodne z epoką. Wyjątkowe dekoracje wnętrz – boazerie z płycinami o motywach roślinnych, ptasich i chińskich oraz sztukaterie sufitowe – odtwarzają oryginalny układ i estetykę.

W 1944 r. personel muzealny ewakuował część wyposażenia, po wojnie wiele elementów zaginęło, a muzeum uzupełniło część zbiorów rekonstrukcjami. Informacja o konkretnych oryginalnych obiektach – na przykład o trzech piecach określanych w niektórych źródłach jako oryginalne – wymaga potwierdzenia w katalogu muzealnym.

Co zobaczyć Dom Uphagena – główne pomieszczenia udostępnione do zwiedzania:

• sień wejściowa
• kantor
• antresola / herbaciarnia
• salon reprezentacyjny
• duża jadalnia
• trzy niewielkie saloniki w oficynie (pokój muzyczny i tematyczne boazerie)
• kuchnia i spiżarnia w części gospodarczej

Status poszczególnych obiektów (oryginał vs rekonstrukcja) podaje katalog muzealny Muzeum Gdańska oraz dział zbiorów Muzeum Gdańska.

Praktyczne informacje o zwiedzaniu – Dom Uphagena zwiedzanie

Za rezerwacje grupowe odpowiada kasa Muzeum Gdańska, dane kontaktowe są na muzeumgdansk.pl.

Przed wyjściem warto sprawdzić następujące rzeczy:

• masz bilet lub zarezerwowałeś miejsce dla grupy
• sprawdziłeś godziny otwarcia na muzeumgdansk.pl
• jeśli potrzebujesz udogodnień, potwierdziłeś ich dostępność z muzeum
• zorientowałeś się w zasadach fotografowania
• uwzględniłeś czas na spacer po Długiej w planie zwiedzania

Sugerowana trasa zwiedzania

Zaproponowana trasa i orientacyjny przydział czasu:

1. Wejście i sień – 5 min, szybkie rozpoznanie planu i historii domu.
2. Kantor – 5–7 min, zwrócisz uwagę na biurka i przechowywane dokumenty.
3. Antresola / herbaciarnia – 5–7 min, spojrzenie na dekoracje antresoli.
4. Salon reprezentacyjny – 10–15 min, najwięcej czasu na boazerie i sztukaterię.
5. Duża jadalnia – 5–7 min, elementy tkanin ściennych i wyposażenia.
6. Saloniki oficyny – 5–10 min, drobne detale i pokój muzyczny.
7. Kuchnia i spiżarnia (część gospodarcza) – 5 min, spojrzenie na zaplecze domu.
8. Krótka wolna chwila na podwórzu i wyjście – 5 min, ewentualne zakupy pamiątek.

Warto przyjść wczesnym rankiem lub późnym popołudniem w dni powszednie, gdy ruch na Długiej jest mniejszy. Przy grupach szkolnych z przewodnikiem zaplanuj dłuższy czas i wcześniejszą rezerwację.

Opinie i wrażenia zwiedzających

Typowe spostrzeżenia osób odwiedzających Dom Uphagena:

• doceniana autentyczna atmosfera odtworzonych wnętrz
• zwracanie uwagi na detale boazerii i sztukaterii
• krytyka ze względu na ograniczoną przestrzeń i tłok w popularnych godzinach
• zauważany brak części oryginalnego wyposażenia wskutek strat wojennych

Źródła i dalsza lektura

Poniżej źródła i miejsca, gdzie znajdziesz dodatkowe informacje:

• Oficjalna strona Muzeum Gdańska (muzeumgdansk.pl) – informacje praktyczne i kontakt
• Wpis w rejestrze zabytków – nr rej. 298 z 24.02.1967
• Katalog muzealny Muzeum Wnętrz Mieszczańskich Dom Uphagena – dla szczegółów o zbiorach i statusie obiektów
• Dane kontaktowe i informacje o rezerwacjach na muzeumgdansk.pl

Jeżeli planujesz wizytę, jeszcze raz sprawdź tabelę praktyczną i zarezerwuj termin dla grupy z wyprzedzeniem – przeznacz 30–45 minut na zwiedzanie, by zobaczyć wszystkie reprezentacyjne pomieszczenia.